Λαός και όχλος

Στάθης Σταυρόπουλος

"Όταν ένα πολιτικό σύστημα βρίσκεται σε κρίση 30–40 χρόνια, είναι δυνατόν ο λαός να μένει αλώβητος; Και δεν εννοώ τις οικονομικές και πολιτικές συνέπειες της κρίσης, τις οποίες υφίσταται ο λαός αυτό είναι αυτονόητο.

Ούτε εννοώ την αμφίδρομη σχέση πολιτικού συστήματος και λαού, στο βαθμό που ο λαός κατά το μέγα μέρος του είναι το εκλογικό σώμα που με την ψήφο του συνθέτει το πολιτικό σύστημα.

Εννοώ κάτι βαθύτερο. Την προσπάθεια των συστημικών κομμάτων να μετατρέπουν τον λαό σε όχλο. Ώστε να προσπορίζονται οπαδούς για την αναπαραγωγή της εξουσίας τους.

"Θα μπορούσαμε λοιπόν να μιλάμε για “ελληνικό λαό” και για “ελληνικό όχλο";

Όχι!

Ο λαός έχει μόνιμα και ευδιάκριτα χαρακτηριστικά, αντιθέτως ο όχλος είναι πάντα κάτι ρευστό και κατασκευαζόμενο.

Θα μπορούσαμε λοιπόν να πούμε ότι ο όχλος κρύβεται πάντα μέσα στον λαό. Ο όχλος που κατασκευάζουν τα συστημικά κόμματα — αλλά όχι μόνο. Το ίδιο μέσα στον λαό κρύβεται και ο όχλος προς τον οποίο απευθύνονται και κατασκευάζουν οι δημαγωγοί.

Θα μπορούσαμε με αυτή τη λογική να θεωρήσουμε ότι, λόγου χάριν, τον Τσίπρα τον έφερε στην εξουσία ο όχλος;

Όχι, βέβαια! Τον Τσίπρα τον έφερε στην εξουσία ο λαός, και ο Τσίπρας έφτιαξε τον δικό του όχλο. Ως δικό του εργαλείο, πλην όμως στη συνέχεια και άλλων δημαγωγών.»

«Θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Κ. Μητσοτάκης (μαζί με όλα τα συστημικά κόμματα) βασίζουν την εξουσία τους στον όχλο;

Όχι, βέβαια! Δημιουργούν όμως τον όχλο που χρειάζονται για να ελέγχουν και να χειραγωγούν τον λαό.

Η σχέση λαού–όχλου είναι μία δύσκολη εξίσωση.

Οι αρχαίοι το είχαν λύσει το πρόβλημα. Ονόμαζαν τον λαό “Δήμο”, και Δήμος ήταν ο “πολιτικά οργανωμένος λαός”.

Παρότι ούτε εκείνοι απέφευγαν καταστάσεις οχλοκρατίας (αντι δημοκρατίας), αυτό ήταν η εξαίρεση και όχι ο κανόνας.

Όμως οι κοινωνίες τότε ήταν μικρές, περιορισμένες σε πόλεις–κράτη. Σήμερα οι κοινωνίες είναι μαζικές και οι δημοκρατίες είναι αντιπροσωπευτικές και όχι άμεσες.

Επίσης, επειδή οι δημοκρατίες είναι ταξικές, η προσπάθεια και της άρχουσας τάξης αλλά και των δημαγωγών να διεμβολίζουν τον λαό με τον όχλο, είναι διαρκής και συνήθως αποτελεσματική…

πηγή